Bo\u011fazi\u00e7i Fizik b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki bir hocam y\u0131llarca unutamad\u0131\u011f\u0131m bir teorisinden bahsetmi\u015fti. Bilim adamlar\u0131n\u0131n en yarat\u0131c\u0131 d\u00f6nemleri 30\u2019lu ya\u015flarm\u0131\u015f. Fizikte ise yeni bir k\u0131r\u0131l\u0131m y\u00fcz y\u0131lda bir olurmu\u015f. Bu nedene o y\u00fcz y\u0131l\u0131n sonunda ya\u015f\u0131 30 civar\u0131nda olan en zeki ve biraz da \u015fansl\u0131 fizik\u00e7i ad\u0131n\u0131 tarihe yazd\u0131r\u0131rm\u0131\u015f. Be\u011feniriz, be\u011fenmeyiz, k\u0131r\u0131l\u0131mlar\u0131 farkl\u0131 tan\u0131mlar\u0131z ama genelde teknoloji ve bilimde baz\u0131 k\u0131r\u0131l\u0131m anlar\u0131 vard\u0131r. Bundan sonra ki s\u00fcre\u00e7 ise tahmin edilen geli\u015ftirmeler s\u00fcrecidir.
\nGe\u00e7enlerde youtube kanal\u0131mdaki g\u00fcnl\u00fck yay\u0131n\u0131mda da bahsetti\u011fim u\u00e7an ara\u00e7larla ilgili konuyu Alphan Manas ile konu\u015furken, pil teknolojisinin ilerlemesi gerekti\u011fini s\u00f6ylemi\u015fti. Ben de peki geli\u015fmelerin \u00f6tesinde bir inovasyon bekliyor musun? diye sordum. Videoda da anlatt\u0131\u011f\u0131m gibi burada kimyasal pillerin yerini mikro prosess\u00f6rlerin almas\u0131 bekleniyormu\u015f.
\nSon d\u00f6nem teknoloji d\u00fcnyas\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda yapay zeka, sanal ger\u00e7eklik, u\u00e7an ve otonom ara\u00e7lar gibi konularda ciddi k\u0131r\u0131l\u0131mlar g\u00f6rd\u00fck. Ama sanki \u00e7ok yak\u0131n\u0131m\u0131zda g\u00f6r\u00fcnen bu geli\u015fmeler nedense ne kadar k\u00fcrek \u00e7ekersek \u00e7ekelim, ula\u015famad\u0131\u011f\u0131m\u0131z hedefler olmaya ba\u015flad\u0131. Hep tamamlay\u0131c\u0131 baz\u0131 geli\u015fmeler bekleniliyormu\u015f gibi duruyor.
\n\u0130\u015fin ilgin\u00e7 k\u0131sm\u0131 bu inovasyonlar\u0131n teknoloji d\u00fcnyas\u0131nda soluksuz bekleniliyor olmas\u0131. Yani ciddi bir talep var, sorun Gordion d\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc gibi ortada ama gelip kesecek bir \u0130skender \u00e7\u0131kmad\u0131. Tabii yazaca\u011f\u0131m alanlarda bu sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zenler o d\u00fcnyan\u0131n \u0130skenderleri olacak.
\nYapay zeka ve Robot etik kodlar\u0131n\u0131 olu\u015fturun
\nRobotlar, otonom ara\u00e7lar ve tabii arkas\u0131nda yapay zeka son 20 y\u0131lda ciddi s\u0131\u00e7ramalar yapt\u0131. Ama herkesin kafas\u0131ndaki en b\u00fcy\u00fck \u00f6zellikle otonom ara\u00e7larla harika anlat\u0131labiliyor. Zaten benim okuyucular\u0131m\u0131n \u00e7o\u011funun bildi\u011fi gibi arac\u0131n i\u00e7inde bir ki\u015fi d\u0131\u015farda ise bir ki\u015fi var ve ara\u00e7 bunlardan birini \u00f6ld\u00fcrmek zorunda. Ya\u015fama \u015fanslar\u0131 e\u015fit olan bu iki ki\u015fiden hangisini se\u00e7er? Soru ciddi kafa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor. Soruyu biraz daha b\u00fcy\u00fct\u00fcp Asimov\u2019un kitab\u0131na getirirsek. Robot e\u011fer s\u0131f\u0131r\u0131nc\u0131s\u0131 da dahil, \u00fc\u00e7 robot yasas\u0131 ile s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fsa, insanl\u0131\u011f\u0131n gelece\u011fini korumak i\u00e7in bir insan\u0131 \u00f6ld\u00fcrebilir mi? \u0130\u015fte bu sorular\u0131n ilkine Mercedes bir cevap verdi. Ama bu sadece bir kaosa sebep oldu. D\u00fcnya buradaki d\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc \u00e7\u00f6zecek bir \u0130skender ar\u0131yor. Asimov\u2019un yasalar\u0131na d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcy\u00fc ekleyecek birini bekliyor. Yapay zekada etik de\u011ferler konusunda bir denetim ve kurallar olu\u015fumu nas\u0131l sa\u011flan\u0131r? Bir reg\u00fclasyon sistemi olu\u015fturulabilir mi? Teknoloji d\u00fcnyas\u0131 soluksuz sonucu bekliyor.
\nBu konuda Avrupa Birli\u011fi bir komisyon kurdu. T\u00fcrkiye\u2019den RT\u00dcK \u00fcyesi Taha Y\u00fccel bu komisyonun bir par\u00e7as\u0131. Ge\u00e7en d\u00f6nemde de bu konuyu g\u00fcndeme getirmek i\u00e7in r\u00f6portajlar verdi. Ancak konu \u00e7ok yeni ve \u00fczerinde \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fmak mutlaka gerekli.
\nNesnelerin \u0130nternetine terc\u00fcman olun
\nEricsson her y\u0131l mobil d\u00fcnyay\u0131 inceleyen bir rapor yay\u0131nlar. Ben her y\u0131l bu raporu keyifle okurum. Zira i\u00e7inde \u00e7ok ciddi analizler bulabilirsiniz. Daha \u00f6nce bu raporda 2020 y\u0131l\u0131nda internete ba\u011flanan nesneler i\u00e7in sansasyonel bir \u00f6ng\u00f6r\u00fcde bulunmu\u015ftu. Ancak bu y\u0131l zaten ula\u015f\u0131lamaz g\u00f6r\u00fcnen rakam\u0131 bir ad\u0131m daha yukar\u0131 \u00e7ekmi\u015fler. Bu demek ki; her g\u00fcn dokundu\u011fumuz ve internetten haberle\u015fen cihazlar\u0131n say\u0131s\u0131 gittik\u00e7e artacak. Peki beklenenden bile daha \u00e7ok b\u00fcy\u00fcyen bir sekt\u00f6rde ne gibi sorun olabilir? Buradaki sorun insandan kaynaklan\u0131yor. Tarih boyunca hep farkl\u0131 dillerden konu\u015fan insan\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 makinelerde farkl\u0131 dillerde konu\u015fuyor. Bu nedenle dilleri birbirine \u00e7evirebilen bir yap\u0131 bu sekt\u00f6r\u00fcn \u0130skender\u2019i olacakt\u0131r. Tabii daha \u00f6nce veriyi XML ve API\u2019lar ile entegre edenler oldu\u011fundan buradaki d\u00fc\u011f\u00fcm \u00e7ok kar\u0131\u015f\u0131k de\u011fil.
\nSanal Ger\u00e7ekli\u011fi ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131ndan kurtar\u0131n
\nSayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z pop\u00fcler teknolojiler aras\u0131nda en yayg\u0131n\u0131 sanal ger\u00e7eklik. Ancak y\u0131llard\u0131r geldi gelecek dedi\u011fimiz g\u00f6zl\u00fckler hala hayat\u0131m\u0131z\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olamad\u0131. Bunun iki sebebi var. Birisi hem g\u00f6zl\u00fcklerin a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 hem de sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 sanal d\u00fcnya y\u00fcz\u00fcnden uzun s\u00fcre kullan\u0131mlarda ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131na sebep oluyor. \u0130kincisi ise bu d\u00fcnya aktif olmay\u0131 gerektiriyor ama bir kumanda ile idare edilemeyecek kadar da ger\u00e7ekci. Bu nedenle yenilikci kumanda \u00e7\u00f6z\u00fcmlerine ihtiya\u00e7 olu\u015fuyor. \u00c7ok deneme var ama bir \u0130skender yok.
\nBunlar\u0131 \u00e7\u00f6zerken ihtiya\u00e7 duydu\u011funuz \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktalar\u0131
\nBu alanlarda bir \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00fcretmek i\u00e7in \u00f6n\u00fcn\u00fczde iki yol var. Ya al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f kurallardan yola \u00e7\u0131kacaks\u0131n\u0131z yada b\u00fct\u00fcn kurallar\u0131 bozan ve yeni kural setleri yaratan bir \u00e7\u00f6z\u00fcm bulacaks\u0131n\u0131z. Hangi yolu denerseniz deneyin, dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn bir numaral\u0131 kural\u0131n\u0131 k\u0131rmaman\u0131z gerekiyor. Yani insan\u0131 \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn tam ortas\u0131na koymak gerekiyor.
\nE\u011fer \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fcz\u00fcn daha uzun s\u00fcre hayatlar\u0131nda olmas\u0131n\u0131 istiyorsan\u0131z, bir kural\u0131 mutlaka y\u0131kmal\u0131s\u0131n\u0131z. O da \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fcz\u00fcn t\u00fcketim toplumundan ziyade ak\u0131ll\u0131 toplum kurallar\u0131na uygun olmas\u0131.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Bo\u011fazi\u00e7i Fizik b\u00f6l\u00fcm\u00fcndeki bir hocam y\u0131llarca unutamad\u0131\u011f\u0131m bir teorisinden bahsetmi\u015fti. Bilim adamlar\u0131n\u0131n en yarat\u0131c\u0131 d\u00f6nemleri 30\u2019lu ya\u015flarm\u0131\u015f. Fizikte ise yeni bir k\u0131r\u0131l\u0131m y\u00fcz y\u0131lda bir olurmu\u015f. Bu nedene o y\u00fcz y\u0131l\u0131n sonunda ya\u015f\u0131 30 civar\u0131nda…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[],"class_list":["post-15391","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-businessweek"],"yoast_head":"\n